19. yüzyılın henüz başında, 1801′de Sırplar ayaklandılar. Sebep olarak, toprak sahibi Sipahilerin zulmü öne sürülse de, bunun bir bağımsızlık hareketi olduğu belliydi. Karlofça Antlaşmasına kadar, Sırpların kaldırması görülmemişti. Avusturya-Osmanlı savaşlarında, bu iki devletin ortak sınırları içinde bulunan Sırplar etkilenmekte gecikmediler.
Güney Slavlarından olan Sırplar, Bizans yönetimi altında uzun yıllar yaşamış, 12. yüzyılın başlarında bağımsızlıklarına kavuşmuşlardı. 14. yüzyılın ortalarında ise, Sırp Çarı Duşan, bütün Sırpların hayalini kurdukları “Büyük Sırbistan”ı kurmayı başarmıştı. Osmanlıların 1346′da Balkanlara ulaşmalarından az önce Sırbistan, Bizans’ı da tehdit eden güçlü bir Balkan ülkesiydi. Çar Duşan’ın ölümü ile birlikte imparatorluk dağılmaya yüz tutmuş, Osmanlılar bu yıkılışı tamamlamışlardı.
400 yıl sonra işler tersine dönmüştü. Bir yandan Avusturyalılar, diğer yandan bütün Ortodoks Slavların koruyucusu olduğunu iddia eden Ruslar, bağımsızlık için Sırpları kışkırtmaya başlamışlardı. Kara Yorgi’nin liderliğindeki 1801 isyanı, bunun ilk kıvılcımı oldu.
Osmanlılara baş kaldıran Kara Yorgi 1808′de Belgrad’ı ele geçirdi. 1812 Bükreş Antlaşması ile, Osmanlı devleti Sırbistan’a özerklik vermek zorunda kaldı. Bunu yeterli görmeyen Sırplar, yeniden ayaklandılar. Bunun üzerine Osmanlı ordusu, asileri yenerek Belgrad’ı geri aldı. Avusturya ve Rusya’nın araya girmesiyle, Sırpların özerkliği 1829′da kesinlik kazandı.
Sırpların ayaklanması, diğer Balkan milletlerini umutlandırmıştı. 1821 yılının 12 Şubat’ında Rumlar, Mora’da ayaklandılar.
Tags: Sırp Ayaklanması